Αμφιβληστροειδοπάθεια προωρότητας (ROP)

Πότε παρατηρείται: ΝΕΟΓΝΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ ΚΑΙ ΒΡΕΦΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ (ως το 1ο έτος ζωής)

(2012: 20.000 νεογνά παγκοσμίως με σοβαρή μείωση όρασης ή τύφλωση)

Ορισμός αμφιβληστροειδοπάθειας προωρότητας: πολυπαραγοντική παραγωγική υαλοειδοαμφιβληστροειδοπάθεια, που αφορά πρόωρα νεογνά (<37 εβδομάδες κύησης), χαμηλού βάρους γέννησης (<1.500 γρ.), που δυνητικά εκτέθηκαν σε συνθήκες υψηλής συγκέντρωσης οξυγόνου.

Αιτίες αμφιβληστροειδοπάθειας προωρότητας: Η επίδραση των παραγόντων αυτών επί του ανώριμου, ατελώς αγγειομένου αμφιβληστροειδή χιτώνα των οφθαλμών των πρόωρων νεογνών είναι δυνατόν - χωρίς τη σωστή παρακολούθηση και θεραπεία- να οδηγήσει στην ανάπτυξη νεοαγγείωσης και τελικά την αποκόλλησή του με αποτέλεσμα την τύφλωση. Η νόσος είναι υπεύθυνη μέχρι και για το 15% των τυφλών παιδιών των χωρών του δυτικού κόσμου και μέχρι και το 60% των αναπτυσσόμενων χωρών.

Επίπτωση αμφιβληστροειδοπάθειας προωρότητας: Η επίπτωση της νόσου αυξήθηκε λόγω της εξέλιξης της τεχνολογίας και της νεογνολογίας που οδήγησαν στο πρώτο και δεύτερο επιδημικό κύμα της νόσου στις υψηλού εισοδήματος χώρες. Από το 1990 μέχρι σήμερα παρατηρείται το τρίτο επιδημικό κύμα στις χαμηλού και μεσαίου εισοδήματος χώρες λόγω του χαμηλού υγειονομικού επιπέδου στις πρώτες και της αύξησης της επιβίωσης των προώρων νεογνών στις δεύτερες.

Διάγνωση αμφιβληστροειδοπάθειας προωρότητας: Γίνεται με έμμεση βυθοσκόπηση και σκληρική πίεση μετά από ενστάλαξη μυδριατικών κολλυρίων. Ιδανική για την έναρξη της παρακολούθησης η 31η εβδομάδα μετά την σύλληψη για τα πρόωρα με ηλικία κύησης <=27 εβδομάδων, ενώ για πρόωρα > 28 εβδομάδων κύησης, η 4η εβδομάδα μετά την γέννηση. Η νόσος ταξινομείται ανάλογα με τα οφθαλμοσκοπικά ευρήματα σε ζώνες, ωρολογιακές ώρες και στάδια. Η παρακολούθηση των πρόωρων γίνεται στην συνέχεια με βάση τα ευρήματα αυτά και πάντα σύμφωνα με τα διεθνή πρωτόκολλα παρακολούθησης που ακολουθούνται πιστά στην χώρα μας.

Θεραπεία αμφιβληστροειδοπάθειας προωρότητας: Σύμφωνα με την πιο σύγχρονη και διεθνώς αποδεκτή από την παγκόσμια οφθαλμολογική κοινότητα μελέτη (Εarly Treatment ROP), καθορίστηκε με σαφήνεια το οφθαλμοσκοπικό όριο της θεραπευτικής χειρουργικής παρέμβασης (ROP τύπου 1), που γίνεται με laser (diode 810). Σκοπός η καταστροφή του ανάγγειου αμφιβληστροειδή, η ανακούφιση της υποξίας, η υποχώρηση της νεοαγγείωσης και τελικά η διάσωση της όρασης. Στο μεγαλύτερο ποσοστό των πρόωρων νεογνών η σωστή παρακολούθηση και έγκαιρη θεραπευτική παρέμβαση εξασφαλίζει καλή μελλοντική όραση.